Nỗi ám ảnh 'tháng cô hồn' có thực sự đáng sợ?

Tháng 7 âm lịch vẫn được nhiều người gọi là tháng cô hồn, không chỉ kiêng dè các giao dịch làm ăn, mà còn thực hiện nhiều nghi lễ cúng bái.  

Tháng 7 âm lịch, các hoạt động giao thương, nhất là việc mua bán địa ốc, bỗng dưng giảm hẳn. Lý do là tâm lý mê tín dị đoan của nhiều người vẫn cho rằng tháng 7 là tháng cô hồn, nếu làm gì thì cũng rủi ro. Thực tế, tháng 7 âm lịch có đáng sợ như vậy không?

Theo các nhà nghiên cứu tín ngưỡng dân gian, thì quan niệm tháng cô hồn xuất phát từ Trung Quốc. Từ xa xưa, người Trung Quốc cho rằng tháng 7 âm lịch thì Diêm Vương mở cửa địa ngục cho quỷ đói được trở lại trần gian. Chính vì vậy,tháng 7 âm lịch ở Trung Quốc, người ta thường cúng cháo, cúng xôi, cúng chè để mong những “cô hồn” đừng quấy nhiễu cuộc sống của họ.

Ở nước ta, tập quán tháng cô hồn có vẻ nhạt hơn, nhưng vẫn diễn ra ở nhiều nơi. Đặc biệt là các tỉnh Nam bộ, những người buôn bán thường hạn chế ký kết các hợp đồng kinh tế trong tháng 7 âm lịch. Đồng thời, ngày 14/7 âm lịch thì bày mâm cỗ để khấn vái, gọi là cúng cô hồn.

Với góc nhìn khoa học hiện đại, thì không có cơ sở nào để khẳng định tháng 7 âm lịch có… cô hồn lang thang. Thế nhưng, vì suy nghĩ “có thờ có thiêng, có kiêng có lành” nên các nghi lễ của tháng cô hồn vẫn xuất hiện nơi nọ nơi kia.
Có những điều mà dựa vào sự lưu truyền tín ngưỡng dân gian, người ta vẫn thầm thì nhắc nhau không nên làm trong tháng cô hồn như lhông phơi quần áo vào ban đêm, vì ma quỷ trông thấy sẽ “mượn” và để lại “quỷ khí” trong các quần áo ấy, hoặc không hù doạ người khác khiến họ giật mình “hồn bay phách lạc” dễ bị ma quỷ xâm nhập. Thậm chí, trẻ con còn được dặn dò không nhặt tiền bạc rơi vãi trên đường, vì có thể đó là tiền người ta cúng mua chuộc bọn quỷ đầu trâu mặt ngựa, nếu người nào phạm kỵ, sẽ gặp tai hoạ không chừng.

Dưới ánh sáng khoa học thì chuyện Diêm Vương mở cửa địa ngục không còn khiến nhiều người bận tâm, nhưng tháng 7 âm lịch vẫn cứ bị mặc định là tháng cô hồn. Theo Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm thì không có tháng nào gọi là tháng cô hồn trong kinh điển của Phật giáo, mà rằm tháng bảy âm lịch là Lễ Vu Lan - dịp báo hiếu của con cái với đấng sinh thành.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến khác ủng hộ tín ngưỡng dân gian, lại không phủ nhận thói quen cúng cô hồn vào tháng 7 âm lịch. Vì cho rằng đó cũng là một hành động nhân đạo, mang tính nhân văn cao cả của con người, thể hiện lòng kính trọng, tôn nghiêm của người còn sống đối với người đã khuất, đề cao tinh thần bố thí và từ bi hỷ xả.

Theo Phạm Tuấn/NNVN