Ban hành Quy chế mới về văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân
- Thứ hai - 09/03/2026 09:00
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đã ban hành Thông tư số 10/2026/TT-BGDĐT quy định Quy chế văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân, với nhiều điểm mới quan trọng như bổ sung văn bằng, chứng chỉ số, rút ngắn thời gian cấp bằng tốt nghiệp THPT và tăng cường phân cấp cho các cơ sở giáo dục.
Thông tư gồm 23 điều, được xây dựng theo hướng ngắn gọn, bao quát nhưng rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân liên quan. Quy chế mới cũng thay thế toàn bộ các quy định về văn bằng, chứng chỉ trước đây được ban hành rải rác tại nhiều văn bản của Bộ GD&ĐT và Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, tạo thuận lợi cho cơ sở giáo dục, cán bộ quản lí và người học trong quá trình thực hiện.
Nhiều quy định mới về văn bằng, chứng chỉ
Quy chế mới quy định chi tiết các nội dung quản lí văn bằng, chứng chỉ theo các luật đã được sửa đổi, gồm Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp.
Theo đó, một số nội dung mới đáng chú ý gồm: không cấp bằng tốt nghiệp THCS, thay vào đó học sinh được xác nhận hoàn thành chương trình THCS trong học bạ; hiệu trưởng trường THPT được giao thẩm quyền cấp bằng tốt nghiệp THPT; bổ sung bằng trung học nghề; đồng thời mở rộng phạm vi điều chỉnh đối với văn bằng, chứng chỉ của giáo dục nghề nghiệp.
Quy chế cũng lần đầu bổ sung hình thức văn bằng số, chứng chỉ số, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục.
Đẩy mạnh quản lí văn bằng, chứng chỉ trên môi trường số
Thông tư 10 thể chế hóa chủ trương chuyển đổi số toàn diện trong giáo dục và đào tạo, đặc biệt trong công tác quản lí văn bằng, chứng chỉ.
Theo quy định mới, văn bằng, chứng chỉ số sẽ được cấp, lưu trữ, xử lí, cấp bản sao, chỉnh sửa, thu hồi và hủy bỏ theo quy trình thống nhất. Bộ GD&ĐT sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu văn bằng, chứng chỉ dùng chung toàn quốc để phục vụ việc cấp văn bằng, chứng chỉ số, lưu trữ dữ liệu đã cấp và công khai thông tin về cấp văn bằng, chứng chỉ.
Việc cập nhật và công khai thông tin được áp dụng cả với các văn bằng, chứng chỉ đã cấp trước khi Thông tư có hiệu lực. Thông tin trích xuất từ cơ sở dữ liệu có giá trị pháp lí tương đương thông tin trong sổ gốc; dữ liệu tra cứu từ cơ sở dữ liệu hoặc trên ứng dụng VNeID có thể sử dụng thay cho bản sao từ sổ gốc để xác minh văn bằng, chứng chỉ.
Các cơ quan liên quan phải cập nhật đầy đủ dữ liệu khi cấp mới, cấp lại, chỉnh sửa, thu hồi hoặc hủy bỏ văn bằng, chứng chỉ, bảo đảm nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, chia sẻ, dùng chung”.
Rút ngắn thời gian cấp bằng tốt nghiệp
Quy chế mới cũng rút ngắn thời hạn cấp bằng tốt nghiệp THPT (bản giấy) từ 75 ngày xuống còn 30 ngày.
Đối với văn bằng, chứng chỉ số, thời hạn cấp là 05 ngày kể từ ngày có quyết định công nhận tốt nghiệp.
Các thủ tục liên quan được quy định theo hướng cắt giảm giấy tờ, tăng khai thác và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu của cơ quan nhà nước, ưu tiên giải quyết trên môi trường điện tử và không yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin đã có trong hệ thống dữ liệu.
Tăng phân cấp, nâng cao tự chủ của cơ sở giáo dục
Thông tư 10 cũng thể chế hóa chủ trương tăng cường tự chủ của các cơ sở giáo dục.
Theo đó, bỏ quy định Bộ GD&ĐT in phôi văn bằng, chứng chỉ. Thay vào đó, việc in phôi đối với văn bằng, chứng chỉ giấy được phân cấp cho Sở GD&ĐT hoặc cơ quan có thẩm quyền cấp văn bằng, chứng chỉ.
Quy chế cũng không quy định mẫu văn bằng đại học, giáo dục nghề nghiệp và mẫu chứng chỉ, mà chỉ quy định các nội dung chính phải ghi trên văn bằng, chứng chỉ (trừ mẫu bằng tốt nghiệp THPT để bảo đảm thống nhất trên toàn quốc). Đồng thời, không quy định mẫu sổ gốc hay sổ cấp bản sao, nhằm tăng tính chủ động cho cơ quan cấp văn bằng.
Bổ sung quy định về ký văn bằng và xử lí các trường hợp đặc biệt
Quy chế bổ sung quy định cho phép cấp phó ký văn bằng, chứng chỉ và ký bản sao văn bằng, chứng chỉ, góp phần giảm tải cho người đứng đầu.
Ngoài ra, quy chế cũng quy định cụ thể cách xử lí trong các trường hợp đặc biệt khi cấp bản sao từ sổ gốc, cấp lại, chỉnh sửa nội dung, thu hồi hoặc hủy bỏ văn bằng, chứng chỉ, như khi không còn sổ gốc, không còn người có thẩm quyền ký hoặc khi cơ quan cấp bằng đã sáp nhập, chia tách, giải thể.
Bàn giao sổ gốc cấp bằng THCS trước ngày 31/5/2026
Đối với các vấn đề tồn đọng liên quan đến bằng tốt nghiệp THCS trước đây, Thông tư giao Sở GD&ĐT chủ trì xử lí.
UBND cấp xã có trách nhiệm bàn giao sổ gốc cấp bằng và các tài liệu liên quan về Sở GD&ĐT trước ngày 31/5/2026.
Thông tư 10/2026/TT-BGDĐT được ban hành nhằm thay thế Thông tư số 21/2019/TT-BGDĐT ngày 29/11/2019 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về quy chế quản lí văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân và một số văn bản liên quan trước đây.
Thông tư gồm 23 điều, được xây dựng theo hướng ngắn gọn, bao quát nhưng rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân liên quan. Quy chế mới cũng thay thế toàn bộ các quy định về văn bằng, chứng chỉ trước đây được ban hành rải rác tại nhiều văn bản của Bộ GD&ĐT và Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, tạo thuận lợi cho cơ sở giáo dục, cán bộ quản lí và người học trong quá trình thực hiện.
Nhiều quy định mới về văn bằng, chứng chỉ
Quy chế mới quy định chi tiết các nội dung quản lí văn bằng, chứng chỉ theo các luật đã được sửa đổi, gồm Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học và Luật Giáo dục nghề nghiệp.
Theo đó, một số nội dung mới đáng chú ý gồm: không cấp bằng tốt nghiệp THCS, thay vào đó học sinh được xác nhận hoàn thành chương trình THCS trong học bạ; hiệu trưởng trường THPT được giao thẩm quyền cấp bằng tốt nghiệp THPT; bổ sung bằng trung học nghề; đồng thời mở rộng phạm vi điều chỉnh đối với văn bằng, chứng chỉ của giáo dục nghề nghiệp.
Quy chế cũng lần đầu bổ sung hình thức văn bằng số, chứng chỉ số, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục.
Đẩy mạnh quản lí văn bằng, chứng chỉ trên môi trường số
Thông tư 10 thể chế hóa chủ trương chuyển đổi số toàn diện trong giáo dục và đào tạo, đặc biệt trong công tác quản lí văn bằng, chứng chỉ.
Theo quy định mới, văn bằng, chứng chỉ số sẽ được cấp, lưu trữ, xử lí, cấp bản sao, chỉnh sửa, thu hồi và hủy bỏ theo quy trình thống nhất. Bộ GD&ĐT sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu văn bằng, chứng chỉ dùng chung toàn quốc để phục vụ việc cấp văn bằng, chứng chỉ số, lưu trữ dữ liệu đã cấp và công khai thông tin về cấp văn bằng, chứng chỉ.
Việc cập nhật và công khai thông tin được áp dụng cả với các văn bằng, chứng chỉ đã cấp trước khi Thông tư có hiệu lực. Thông tin trích xuất từ cơ sở dữ liệu có giá trị pháp lí tương đương thông tin trong sổ gốc; dữ liệu tra cứu từ cơ sở dữ liệu hoặc trên ứng dụng VNeID có thể sử dụng thay cho bản sao từ sổ gốc để xác minh văn bằng, chứng chỉ.
Các cơ quan liên quan phải cập nhật đầy đủ dữ liệu khi cấp mới, cấp lại, chỉnh sửa, thu hồi hoặc hủy bỏ văn bằng, chứng chỉ, bảo đảm nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, chia sẻ, dùng chung”.
Rút ngắn thời gian cấp bằng tốt nghiệp
Quy chế mới cũng rút ngắn thời hạn cấp bằng tốt nghiệp THPT (bản giấy) từ 75 ngày xuống còn 30 ngày.
Đối với văn bằng, chứng chỉ số, thời hạn cấp là 05 ngày kể từ ngày có quyết định công nhận tốt nghiệp.
Các thủ tục liên quan được quy định theo hướng cắt giảm giấy tờ, tăng khai thác và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu của cơ quan nhà nước, ưu tiên giải quyết trên môi trường điện tử và không yêu cầu người dân cung cấp lại thông tin đã có trong hệ thống dữ liệu.
Tăng phân cấp, nâng cao tự chủ của cơ sở giáo dục
Thông tư 10 cũng thể chế hóa chủ trương tăng cường tự chủ của các cơ sở giáo dục.
Theo đó, bỏ quy định Bộ GD&ĐT in phôi văn bằng, chứng chỉ. Thay vào đó, việc in phôi đối với văn bằng, chứng chỉ giấy được phân cấp cho Sở GD&ĐT hoặc cơ quan có thẩm quyền cấp văn bằng, chứng chỉ.
Quy chế cũng không quy định mẫu văn bằng đại học, giáo dục nghề nghiệp và mẫu chứng chỉ, mà chỉ quy định các nội dung chính phải ghi trên văn bằng, chứng chỉ (trừ mẫu bằng tốt nghiệp THPT để bảo đảm thống nhất trên toàn quốc). Đồng thời, không quy định mẫu sổ gốc hay sổ cấp bản sao, nhằm tăng tính chủ động cho cơ quan cấp văn bằng.
Bổ sung quy định về ký văn bằng và xử lí các trường hợp đặc biệt
Quy chế bổ sung quy định cho phép cấp phó ký văn bằng, chứng chỉ và ký bản sao văn bằng, chứng chỉ, góp phần giảm tải cho người đứng đầu.
Ngoài ra, quy chế cũng quy định cụ thể cách xử lí trong các trường hợp đặc biệt khi cấp bản sao từ sổ gốc, cấp lại, chỉnh sửa nội dung, thu hồi hoặc hủy bỏ văn bằng, chứng chỉ, như khi không còn sổ gốc, không còn người có thẩm quyền ký hoặc khi cơ quan cấp bằng đã sáp nhập, chia tách, giải thể.
Bàn giao sổ gốc cấp bằng THCS trước ngày 31/5/2026
Đối với các vấn đề tồn đọng liên quan đến bằng tốt nghiệp THCS trước đây, Thông tư giao Sở GD&ĐT chủ trì xử lí.
UBND cấp xã có trách nhiệm bàn giao sổ gốc cấp bằng và các tài liệu liên quan về Sở GD&ĐT trước ngày 31/5/2026.
Thông tư 10/2026/TT-BGDĐT được ban hành nhằm thay thế Thông tư số 21/2019/TT-BGDĐT ngày 29/11/2019 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về quy chế quản lí văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân và một số văn bản liên quan trước đây.
PV