Đọc lại bài thơ chúc Tết Xuân Bính Ngọ (1966) của Bác Hồ
Thứ năm - 12/02/2026 08:40
Trong không khí tưng bừng, phấn khởi mừng Đảng quang vinh, mừng Xuân Bính Ngọ 2026 đang đến gần, khi đất nước ta từ nông thôn đến thành thị, từ miền núi đến miền xuôi đều đang đổi mới và phát triển, lòng ta lại bồi hồi nhớ về Chủ tịch Hồ Chí Minh – vị Cha già kính yêu của dân tộc, người đã làm rạng rỡ non sông đất nước. Nhớ về Người, ta không thể không nhớ đến những vần thơ chúc Tết giản dị mà hào sảng, trong đó có bài thơ chúc Tết Xuân Bính Ngọ năm 1966, ra đời cách đây tròn 60 năm.
Bài thơ viết:
Mừng miền Nam rực rỡ chiến công,
Nhiều Dầu Tiếng, Bầu Bàng, PleiMe, Đà Nẵng.
Mừng miền Bắc chiến đấu anh hùng,
Giặc Mỹ leo thang ngày càng thua nặng.
Đồng bào cả nước đoàn kết một lòng,
Tiền tuyến, hậu phương toàn dân cố gắng.
Thi đua sản xuất, chiến đấu xung phong,
Chống Mỹ cứu nước ta nhất định thắng.
Đọc lại bài thơ, ta cảm nhận rõ lời thơ của Bác thật giản dị mà súc tích, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ đi vào lòng người. Ý thơ khúc chiết, luận điểm rõ ràng. Nếu những câu thơ đầu vang lên như tiếng reo vui, vừa là lời khích lệ, động viên, vừa là thông báo về những chiến công vang dội của quân và dân hai miền Nam – Bắc trong năm 1965 và đầu năm 1966, thì câu kết lại là một lời khẳng định đanh thép, đầy niềm tin: “Chống Mỹ cứu nước ta nhất định thắng”.
Để hiểu rõ hơn giá trị của bài thơ, cần nhìn lại bối cảnh lịch sử những năm 1965–1966. Khi ấy, đất nước ta còn bị chia cắt làm hai miền với hai nhiệm vụ chiến lược khác nhau.
Ở miền Bắc, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Bác Hồ, nhân dân ta vừa đẩy mạnh sản xuất, xây dựng chủ nghĩa xã hội, vừa anh dũng chiến đấu chống lại cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân, hải quân của đế quốc Mỹ. Với tinh thần “thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”, miền Bắc xã hội chủ nghĩa là hậu phương lớn, chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến miền Nam.
Ở miền Nam, quân và dân ta không cam chịu ách thống trị của đế quốc và tay sai, đã vùng lên cầm súng chiến đấu, tiêu diệt sinh lực địch, mở rộng vùng giải phóng.
Chính trong bối cảnh ấy, bài thơ chúc Tết Xuân Bính Ngọ 1966 ra đời, vừa cổ vũ tinh thần toàn dân, vừa chỉ rõ con đường và quyết tâm đưa cách mạng đến thắng lợi.
Hai câu thơ mở đầu nhắc đến những chiến công vang dội ở miền Nam:
Mừng miền Nam rực rỡ chiến công,
Nhiều Dầu Tiếng, Bầu Bàng, Plei Me, Đà Nẵng.
Dầu Tiếng, Bầu Bàng, Plei Me… khi ấy là những địa danh gắn liền với các chiến dịch lớn cuối năm 1965, nơi quân và dân ta đánh bại nhiều cuộc hành quân “tìm diệt” của Mỹ và quân đội Sài Gòn. Những chiến thắng đó đã giáng đòn mạnh vào chiến lược “chiến tranh cục bộ”, làm lung lay ý chí xâm lược của địch.
Tiếp đó, Bác biểu dương tinh thần chiến đấu của miền Bắc:
Mừng miền Bắc chiến đấu anh hùng,
Giặc Mỹ leo thang ngày càng thua nặng.
Sau khi chiến lược “chiến tranh đặc biệt” thất bại, Mỹ ồ ạt đưa quân viễn chinh vào miền Nam, đồng thời leo thang đánh phá miền Bắc. Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Bình, Hà Tĩnh, Thanh Hóa… trở thành những trọng điểm bị bắn phá ác liệt. Thế nhưng, với tinh thần “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”, quân và dân miền Bắc vẫn vững vàng vừa sản xuất, vừa chiến đấu, bắn rơi nhiều máy bay, bắt sống nhiều giặc lái, làm nên thế trận phòng không nhân dân kiên cường.
Bác khẳng định, những thắng lợi ấy có được là nhờ sức mạnh đại đoàn kết:
Đồng bào cả nước đoàn kết một lòng,
Tiền tuyến, hậu phương toàn dân cố gắng.
Thi đua sản xuất, chiến đấu xung phong,
Chống Mỹ cứu nước ta nhất định thắng.
Lời thơ năm 1966 đã trở thành hiện thực lịch sử vào ngày 30/4/1975, khi quân và dân ta hoàn thành sự nghiệp “đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào”, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Nam – Bắc sum họp một nhà, cả nước cùng đi lên chủ nghĩa xã hội. Đất nước từng bị tàn phá nặng nề trong chiến tranh đã được nhân dân ta đoàn kết, chung sức đồng lòng vượt qua gian khó, xây dựng ngày càng đàng hoàng hơn, to đẹp hơn như sinh thời Bác hằng mong ước.
Đọc lại bài thơ chúc Tết Xuân Bính Ngọ của Người trong những ngày xuân hôm nay, mỗi chúng ta càng thêm trân trọng giá trị của hòa bình, độc lập; càng ý thức rõ trách nhiệm giữ gìn, phát huy thành quả cách mạng, góp phần xây dựng đất nước Việt Nam ngày càng phồn vinh, hạnh phúc.
Nguyễn Công Đản