Nhà quản lý bất lực với giá phân bón?

Thứ hai - 25/10/2021 14:47

Trong khi giá phân bón tăng bất thường dù sản xuất trong nước đáp ứng đến 80% nhu cầu nội địa, các nhà máy sản xuất phân bón vẫn đổ lỗi cho giá nguyên liệu thế giới tăng cao, rồi chi phí vận chuyển bị đội lên do dịch...

111
Giá phân bón tăng 150.000 - 300.000 đồng/bao, chưa kể giá nhiều loại vật tư nông nghiệp khác, làm cho chi phí đầu vào sản xuất lúa tăng cao
- Ảnh: CHÍ QUỐC

Tại cuộc họp bàn giải pháp bình ổn giá phân bón khi giá sản phẩm này tăng mạnh trong nhiều tháng qua, do Bộ Công thương phối hợp với Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn tổ chức ngày

11-8, hầu như không có giải pháp khả thi nào được đưa ra ngoài lời kêu gọi hạn chế xuất khẩu, dành phân bón cho nhu cầu nội địa. Và theo ghi nhận riêng của chúng tôi, trong khi nông dân khóc ròng trên ruộng, các nhà máy sản xuất phân bón đang có lợi nhuận khủng.

Trăm dâu đổ đầu nông dân

Phát biểu tại hội nghị, một đại diện Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn An Giang cho biết nhiều loại phân bón đã tăng giá bất thường trong thời gian qua, có thời điểm tăng giá hơn 50%, gây rất nhiều khó khăn cho nông dân dù không có tình trạng đầu cơ hay thiếu nguồn cung tại nhiều địa phương.

Trong khi đó, với giá lúa bán ra chỉ được khoảng từ 5.000 - 5.300 đồng/kg, thậm chí thấp hơn nên nông dân chỉ đạt lợi nhuận vài trăm đồng/kg lúa, không đảm bảo được lợi nhuận 30% cho người trồng lúa theo quy định. "Vấn đề là làm sao giảm được chi phí đầu vào, chúng tôi rất cần câu trả lời của doanh nghiệp và các đơn vị lưu thông phân phối mặt hàng này" - vị này đặt câu hỏi.

Ông Trần Thái Nghiêm - phó giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Cần Thơ - cho biết thêm chi phí sử dụng phân bón trong sản xuất lúa chiếm 22%, cây ăn trái và rau màu là 20 - 30%. Vì vậy, việc giá phân bón tăng từ 15 - 45% tùy loại tác động lớn đến sản xuất nông nghiệp.

Do phân bón là mặt hàng thuộc diện bình ổn giá, ông Nghiêm đề nghị cần có rà soát chuỗi cung ứng phân bón, xác định điểm đứt nghẽn, tác nhân đẩy giá phân bón tăng. "Giá nông sản đang giảm mạnh, nếu không kiểm soát giá vật tư đầu vào sẽ ảnh hưởng tâm lý bà con trong việc tái sản xuất, tái đầu tư" - ông Nghiêm cảnh báo.

Ngoài ra, chi phí vận chuyển và các khâu trung gian khác bị đội lên cũng tăng thêm gánh nặng với nông dân. Theo ông Đào Hữu Huyền - tổng giám đốc Tập đoàn hóa chất Đức Giang, dù sản phẩm super lân Đức Giang có giá gốc là 2.000 - 2.100 đồng/kg, đến nhà phân phối là 2.400 đồng/kg nhưng ra thị trường là 3.200 - 3.300 đồng/kg, tăng 30% so với giá gốc.

Ông Phan Văn Tâm - giám đốc truyền thông Công ty CP phân bón Bình Điền - cũng cảnh báo vụ đông xuân có nguy cơ bị đứt gãy nguồn cung phân bón, đẩy giá tăng do vận chuyển gặp khó khăn. Chẳng hạn, giá bán phân DAP tại TP.HCM là 16,4 - 16,8 triệu đồng/tấn nhưng về đến ĐBSCL tăng lên tới 18,1 triệu đồng/tấn do các chi phí như vận chuyển bị đội lên, nhất là chi phí nhân công và test COVID-19.

111
Giá lúa xuống thấp, khó tiêu thụ khiến nhiều nông dân thua lỗ nặng - Ảnh: BỬU ĐẤU

Nhà sản xuất phân bón đổ lỗi "khách quan"

Cũng tại hội nghị, ông Hoàng Trung - cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật (Bộ NNông nghiệp và phát triển nông thôn) - cho biết nhu cầu sử dụng phân bón năm 2021 không tăng, thậm chí còn giảm ở một số địa phương do thực hiện tái cơ cấu, với nhu cầu phân bón hơn 10 triệu tấn (70% là phân vô cơ).

Trong khi đó, công suất của các nhà máy phân bón trong nước đạt tới gần 30 triệu tấn, gấp 3 lần nhu cầu. Do vậy, theo ông Trung, không có chuyện đứt gãy cung cầu, nhưng giá phân bón tăng vì "lý do khách quan, không thể khác được"(!?) khi giá nguyên liệu đầu vào tăng mạnh, chi phí vận chuyển, logistics... đều tăng.

Ông Nguyễn Văn Thanh - cục trưởng Cục Hóa chất (Bộ Công thương) - cũng cho biết ngoại trừ phân kali và SA, sản xuất phân bón trong nước hoàn toàn đáp ứng được 80% nhu cầu với urê, NPK, phân DAP, MAP... Tuy nhiên, giá nguyên liệu tăng mạnh như lưu huỳnh tăng 133%, amoniac tăng 105%, axit sulfuric tăng 132%... khiến giá thành sản xuất phân bón bị đẩy lên, chưa kể chi phí vận chuyển.

Theo ông Văn Tiến Thanh - tổng giám đốc Công ty CP Phân bón dầu khí Cà Mau, dù phân vô cơ sản xuất trong nước trên 7 triệu tấn nhưng năng lực sản xuất thực sự của các doanh nghiệp chỉ được 3,6 triệu tấn, còn lại phải nhập ngoại hoàn toàn kali, SA và phân vô cơ khác.

Và theo ông Thanh, giá cả do thị trường quyết định, giá phân bón trong nước cũng "không thể khác được" khi giá phân bón thế giới tăng. Do đó, ông Thanh cho rằng để giảm giá phân bón cần có các giải pháp từ chính sách của Nhà nước như sửa đổi chính sách thuế VAT, tháo gỡ khó khăn trong vận chuyển hàng hóa...

Ngoài việc yêu cầu các nhà sản xuất tiết giảm tối đa chi phí, không xuất khẩu mà ưu tiên phân bón cho nhu cầu trong nước, ông Trần Quốc Khánh - thứ trưởng Bộ Công thương - cho biết sẽ rà soát biện pháp tự vệ với phân DAP, MAP cho phù hợp với tình hình thị trường. "Bộ Công thương cũng sẽ kiến nghị Chính phủ và Quốc hội xem xét sửa đổi Luật thuế liên quan đến thuế GTGT với phân bón, đề xuất chính sách để tháo gỡ khó khăn trong phân phối lưu thông, giảm chi phí..." - ông Khánh nói.

Giá phân bón tăng sốc, giá lúa ngày càng lao dốc

Nhiều nông dân trồng lúa cho biết đang bị lỗ nặng do giá nguyên liệu vật tư đầu vào, đặc biệt là phân bón tăng cao, trong khi giá lúa giảm sâu và khó tiêu thụ. Theo ông Nguyễn Văn Dũng (xã Phú An, huyện Phú Tân, An Giang), giá phân đạm Cà Mau đang ở mức 630.000 đồng/bao, cao hơn 2 lần so với mức giá 300.000 đồng/bao vào đầu vụ.

Tương tự, phân NPK Việt Nhật cũng tăng từ 450.000 đồng/bao lên 530.000 đồng/bao, phân ĐP từ 550.000 đồng/bao lên 750.000 đồng/bao... "Giá phân bón liên tục "nhảy múa" theo chiều hướng tăng lên, còn giá lúa, nếp lại liên tục giảm khiến nông dân trồng lúa lỗ nặng" - ông Dũng than. Theo ông Trần Thanh Hiệp - chánh thanh tra Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh An Giang, giá phân bón tăng cao đã đẩy chi phí sản xuất của người nông dân tăng mạnh, ảnh hưởng nặng đến hiệu quả sản xuất của nông dân, nhất là nông dân trồng lúa vốn gặp khó khăn trong tiêu thụ lúa và giá lúa xuống thấp như hiện nay.

BỬU ĐẤU

6 tháng, lợi nhuận vượt kế hoạch cả năm

Nhu cầu cao, giá phân bón tăng mạnh đã giúp nhiều nhà máy phân bón trong nước lãi lớn, thậm chí có doanh nghiệp hoàn thành kế hoạch lợi nhuận năm chỉ sau... 6 tháng.

Cụ thể, trong 6 tháng đầu năm 2021, doanh thu thuần của Tổng công ty Phân bón và hóa chất dầu khí (Đạm Phú Mỹ) tăng 26%, lên 4.876 tỉ đồng, với lãi sau thuế hơn 872 tỉ đồng, gấp đôi cùng kỳ 2020, đạt gần 140% kế hoạch lợi nhuận cả năm. Tương tự, doanh thu thuần của Đạm Cà Mau đạt 4.236 tỉ đồng, tăng 29,3% so với cùng kỳ 2020, với lợi nhuận sau thuế đạt gần 430 tỉ đồng, tăng 19,6% so với cùng kỳ 2020, vượt 117% chỉ tiêu lợi nhuận cả năm.

Báo cáo tài chính quý 2-2021 của Công ty DAP Đình Vũ cũng cho thấy lợi nhuận sau thuế đạt trên 54,6 tỉ đồng, trong khi cùng kỳ năm ngoái công ty lỗ trên 27 tỉ đồng.

TR.MẠNH

Ông Vũ Duy Hải (tổng giám đốc Tập đoàn Vinacam):

Thiếu chính sách điều hành thị trường hợp lý

Nhu cầu phân bón trong nước thường tăng cao trong 4 tháng của vụ đông xuân và hè thu, nếu không chuẩn bị nguồn hàng trước sẽ xuất hiện tình trạng thiếu phân bón và giá tăng cao. Trong khi đó, sản lượng mỗi tháng của các nhà máy sản xuất urê trong nước (Đạm Phú Mỹ, Đạm Cà Mau, Đạm Ninh Bình và Đạm Hà Bắc) gần như không thay đổi, vì phải sản xuất theo công suất.

Điều này dẫn đến tình trạng lúc thiếu phân bón (vào vụ đông xuân và hè thu) khiến giá tăng cao, lúc thừa phân bón phải xuất khẩu với giá rẻ. Nếu có chính sách điều tiết hợp lý, như hạn chế xuất khẩu trong 1-2 tháng trước khi vào vụ đông xuân và hè thu, dành nguồn hàng cho nhu cầu trong nước. Điều này sẽ không vi phạm quy định của WTO nếu sử dụng hợp lý các hàng rào kỹ thuật.

Với phân bón vẫn phải nhập khẩu do trong nước không đủ cung cấp như DAP, MAP, kali... cũng có những công cụ để làm giảm đà tăng giá. Chẳng hạn, trong những thời điểm giá phân bón tăng liên tục nên linh động tạm ngưng áp thuế tự vệ (khoảng 1 triệu đồng/tấn DAP và MAP nhập khẩu), giảm thuế nhập khẩu (6%) và thuế VAT để bảo vệ quyền lợi cho người dân, thay vì chỉ chăm chăm thu thuế hay "bảo vệ" cho nhà sản xuất trong nước.

Như vậy, vấn đề của thị trường phân bón VN thời gian qua là thiếu một chính sách điều tiết hợp lý, có thể nói là đang được thả nổi, gây thiệt hại nặng nề cho nông dân, nhất là trong bối cảnh giá nông sản thấp, tiêu thụ khó khăn do dịch bệnh.


TS Nguyễn Đăng Nghĩa (giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và tư vấn nông nghiệp nhiệt đới):

Đừng bỏ mặc nông dân

Dù chỉ sử dụng nguyên liệu nội địa, không bị ảnh hưởng nhiều bởi giá nguyên liệu thế giới nhưng các nhà máy phân bón trong nước cũng đua nhau tăng giá theo giá thế giới cách nay 3-4 tháng. Đây cũng là lý do giúp các nhà máy phân bón trong nước đạt lợi nhuận khủng trong nửa đầu năm nay.

Dù các dự án phân bón được triển khai với nhiều chính sách ưu đãi nhằm đảm bảo an ninh phân bón và hỗ trợ sản xuất nông nghiệp trong nước, nhưng thực tế cho thấy nông dân đang bị bỏ mặc, không được hưởng lợi từ các chính sách ưu đãi đầu tư ngành phân bón, khi các nhà máy phân bón được tự do đưa ra giá bán.

TRẦN MẠNH

 

Theo Ngọc An/Tuổi trẻ

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

THƯ VIỆN ẢNH ĐẸP
35021b9c0ee1cfbf96f0-1.jpg ffc69024855944071d48-1.jpg 87e8e87cfd013c5f6510-1.jpg f7a58a679f1a5e44070b-1.jpg 5b9e981a8d674c391576-1.jpg dfefc79bd2e613b84af7-1.jpg 02ac9b4b8e364f681627-1.jpg 142989b99cc45d9a04d5-1.jpg fe3d1d75bf087e562719.jpg 94d3461b53669238cb77-1.jpg f38c46ee539392cdcb82-1.jpg 7f5885f9908451da0895-1.jpg e5c4472a52579309ca46-1.jpg 3b20a26fb712764c2f03-1.jpg 0506885d9d205c7e0531-1.jpg 1389b67fa302625c3b13-1.jpg f69297bc83c1429f1bd0-1.jpg 33f61d080875c92b9064-1.jpg e71f3a932feeeeb0b7ff-1.jpg 3b4258344c498d17d458-2-1.jpg aecc18440d39cc679528-1.jpg 01b53b002e7def23b66c-1.jpg 7536f22be75626087f47-1.jpg f87058784d058c5bd514-1.jpg 48dd535d4620877ede31-1.jpg ea6a58024d7f8c21d56e-1-1.jpg 4f0be64af33732696b26-1.jpg b673068913f4d2aa8be5-1.jpg 1d4bb15da420657e3c31-1.jpg d5502603818e4ad0139f.jpg c364cdd36a5ea100f84f.jpg 4126eb8e4c03875dde12.jpg 520c873d23b0e8eeb1a1.jpg 8f815695f21839466009.jpg eb2c4421e0ac2bf272bd.jpg cd43fd4859c5929bcbd4-1.jpg 0905f0a2572f9c71c53e.jpg a7896047c7ca0c9455db.jpg 0b4698843f09f457ad18.jpg f369334897c55c9b05d4.jpg d203ce4d69c0a29efbd1.jpg b91ad73673bbb8e5e1aa-1.jpg 35b9c64f61c2aa9cf3d3.jpg d9977394d7191c474508.jpg b94a739fd4121f4c4603.jpg 2799f500528d99d3c09c-1.jpg 370c09e6ae6b65353c7a.jpg 3b96701bd7961cc84587.jpg IMG-8018-2.jpg IMG-8016-1.jpg IMG-8013-1.jpg IMG-8015-1.jpg IMG-8020-1.jpg IMG-8014-1.jpg IMG-8021-1.jpg IMG-8007-1.jpg IMG-8017-1.jpg IMG-5494.jpg IMG-5518.jpg IMG-5501.jpg IMG-5507.jpg IMG-5513.jpg IMG-5493.jpg IMG-5517.jpg IMG-5500.jpg IMG-5505.jpg IMG-5512.jpg IMG-5489-1.jpg IMG-5516.jpg IMG-5498.jpg IMG-5504.jpg IMG-5510.jpg IMG-5515.jpg IMG-5497.jpg IMG-5529.jpg IMG-5503.jpg IMG-5509.jpg IMG-5514.jpg TS9-3886-2.jpg TS9-3861-2.jpg TS9-3794-2.jpg TS9-3905-1.jpg TS9-3865-1.jpg TS9-3830-2.jpg TS9-3931-2.jpg TS9-3853-2.jpg TS9-3948-1.jpg TS9-3856-2.jpg TS9-3760-2.jpg NIK-5090.jpg NIK-5045.jpg NIK-4980.jpg NIK-4997.jpg NIK-5102.jpg NIK-5054.jpg NIK-4995.jpg NIK-5014.jpg NIK-5108.jpg NIK-5072.jpg NIK-5015.jpg NIK-5118.jpg NIK-5078.jpg NIK-5034.jpg NIK-4996.jpg IMG-8507.jpg 15777046-1794464720803325-4664872810918106109-o-1.jpg NIK-6861-1.jpg DSC-2031.jpg IMG-8487.jpg IMG-8493.jpg FN1A8305.jpg cup-bb-17.jpg IMG-8495.jpg 44251966-2566673110013320-125322030391230464-n.jpg NIK4938.jpg NIK7698.jpg cup-bb-17.jpg dan-phong.jpg gaogiong.jpg gothap.jpg langcu.jpg langhoa.jpg dongsen.jpg
THỐNG KÊ TRUY CẬP
  • Đang truy cập12
  • Máy chủ tìm kiếm1
  • Khách viếng thăm11
  • Hôm nay164
  • Tháng hiện tại33,775
  • Tổng lượt truy cập1,300,732
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây