Điều nhà văn trẻ cần nhất?

Thứ năm - 20/08/2020 09:25

Đội ngũ người viết văn trẻ nước ta hiện nay nếu tính về số lượng thì không hề ít. Cứ nghĩ ở thời hậu hiện đại, công nghệ tiên tiến, có quá nhiều thứ để người làm ăn, giải trí, người viết và đọc văn, tự nhiên ít dần.

111
Nhật Phi - tác giả tiểu thuyết giả tưởng Người ngủ thuê: 
 

Nào đâu có phải, như ở Câu lạc bộ Văn học trẻ Hà Nội (Hội Nhà văn Hà Nội) mới ra đời, có rất nhiều cây bút “tay ngang”. Đó là cô nàng cử nhân quy hoạch đô thị đã xuất bản được tập thơ thuộc hàng sách bán chạy. Đó còn là anh chàng chuyên gia tư vấn kinh tế từng đoạt giải thưởng tiểu thuyết dành cho lứa tuổi 20… Ở hội, nhóm văn chương các địa phương và cơ quan, vẫn thường thấy những người trẻ trao cho nhau cuốn sách mới in, bàn tán rôm rả chuyện văn chương... Nhìn thôi cũng thấy ấm lòng, dâng lên niềm tin tốt lành cho văn chương nước nhà mai sau.

Dẫu biết, tác phẩm văn chương không phải là da giày, không thể “đều hàng”, không có quy luật xuất hiện tác phẩm, tác giả nổi trội thường xuyên; nhưng cũng lâu lắm rồi văn học Việt Nam chưa xuất hiện những tài năng văn chương trẻ để dư luận cả nước chú ý như trước đây từng có Phan Thị Vàng Anh, Phan Triều Hải, Dương Phương Vinh, Nguyễn Ngọc Tư... Có ý kiến của vài người sốt sắng thái quá kêu ca, phê bình chuyện các tổ chức, cơ quan, ban, ngành thiếu hỗ trợ nhà văn trẻ. Sự thực không phải vậy, chỉ riêng Nhà xuất bản Trẻ hay Nhà xuất bản Kim Đồng, hễ cây bút nào trẻ tuổi có bản thảo đầu tay chất lượng lập tức được biên tập, in ấn. Nhiều cây bút trẻ, như: Đinh Phương, Cấn Vân Khánh, Hoàng My, Hiền Trang, Nhật Phi… đã in ấn những tác phẩm đầu tay không khó khăn như các thế hệ trước như hai tác giả đứng chung một tập thơ, tập truyện. Nhiều cơ chế khác như mở trại viết, lớp bồi dưỡng, hội nghị tập huấn chuyên môn, đầu tư sáng tác… đều ưu ái mời các nhà văn trẻ tham gia góp mặt. Người viết văn trẻ đâu bị bỏ rơi! Điều cốt lõi là tự thân cá nhân cây bút có thể lột xác làm cuộc bứt phá để thành công trong nghiệp viết.

Nói như vậy không có nghĩa nhà văn trẻ cứ viết mà không cần bất cứ sự giúp đỡ nào. Có điều vật chất, tiền bạc không phải là quan trọng nhất, khi mà thị trường xuất bản đã có sự góp mặt của nhiều đơn vị làm sách tư nhân. Nhiều nhà văn trẻ, như: Nguyễn Phong Việt, Nguyễn Thiên Ngân, Hamlet Trương, Huyền Thư, Lương Đình Khoa, Hà Mạnh Luân… công bố tác phẩm trên mạng xã hội, được người đọc đón nhận. Ngay lập tức, các đơn vị làm sách nhảy vào cuộc, tranh nhau ký hợp đồng xuất bản. Đã có một số nhà văn có thể tự tin sống được bằng nghề, bằng tiền bản quyền, tiền giải thưởng theo đúng xu hướng tiên tiến trên thế giới.

Vậy, cuối cùng, điều các nhà văn trẻ cần nhất hiện nay vẫn là sự cảm thông, thấu hiểu. Thẳng thắn mà nói, trong văn giới vẫn có tình trạng bảo thủ, áp đặt suy nghĩ của các bậc cha chú “tiên chỉ văn chương” với lớp người viết trẻ. Ngoài chuyện tâm lý phổ biến “văn mình vợ người”, dường như sâu xa hơn có một lối nghĩ cho rằng tuổi trẻ thì viết được gì, bao giờ lớn tuổi trải nghiệm đầy mình mới mong có thành tựu để đời. Cách nghĩ tiêu cực này cần dùng đến văn hóa học để cắt nghĩa, đó là nguồn gốc sâu xa từ ảnh hưởng văn hóa Nho giáo, thói đố kỵ không thể tránh khỏi của văn hóa làng xã.

Người ta thường nói “tài không đợi tuổi”, điều đó đúng trong văn chương. Không xét những trường hợp đặc biệt như thần đồng Trần Đăng Khoa, mà chỉ kể ra tên tuổi của Chế Lan Viên, Tô Hoài, Nguyên Hồng… thành danh khi còn rất trẻ thì rõ ràng tuổi tác không phải là vấn đề quyết định chất lượng tác phẩm.

Văn chương có nhiều đặc thù, một trong số đó là sự phong phú của đề tài và lối viết; cho nên người ta nói văn chương và rộng ra là nghệ thuật không có sự hơn kém mà quan trọng là sự khác biệt. Văn chương là một hình thái luôn vận động, luôn tìm cách phủ định cái cũ, tạo ra cái mới. Điều thú vị của văn chương nghệ thuật là cái cũ bị phủ định không mất giá trị mà sẽ trở thành giá trị cổ điển. Như thời nay các nhà thơ ít khi làm thơ theo niêm luật, theo vần điệu chặt chẽ như thế hệ Thơ mới danh tiếng lừng lẫy trước năm 1945; thay vào đó được tự do tuyệt đối về mặt câu chữ. Riêng tính nhạc trong thơ được tạo ra bởi cấu trúc âm thanh ngữ nghĩa được chọn lọc và kết hợp chứ không phải do vần điệu. Điểm yếu của thơ thời nay là khó đọc, khó thuộc, nhưng thực tế vẫn có nhiều bài thơ hay, cái hay nằm ở ý tứ và cách diễn đạt tự do. Thơ hiện nay khác biệt Thơ mới nhưng điều đó không có nghĩa Thơ mới không còn giá trị mà Thơ mới sau hơn 70 năm đạt đến đỉnh cao đã trở thành giá trị cổ điển. Người làm thơ hiện nay không đọc Thơ mới thì tất nhiên không thể hiểu cha ông đã đạt được thành tựu nghệ thuật đến mức độ nào; cần phải làm gì để viết tiếp, làm mới thơ ca không giẫm lên chân tiền bối.

Một khi tác phẩm của nhà văn trẻ với tư duy mới mẻ, thủ pháp văn chương độc đáo chắc chắc sẽ bị… ghét. Không hẳn các bậc cha chú, cô bác làng văn có ác ý gì nhưng đơn giản là tầm thưởng thức, lối viết của những người đi trước đôi khi không bắt kịp những cái mới. Xin nhắc lại ở đây là chuyện thích ứng cái mới, chuyện hay/dở thì thời gian mới có thể trả lời.

Nhà văn trẻ hiện nay rất muốn các cây bút đi trước và cả bạn đọc gần xa, chấp nhận khác biệt. Chỉ có vậy văn chương nước nhà mới phong phú, mới đa nội dung, giọng điệu, hình thức… Từ diện rộng mới xây được môi trường lành mạnh, kích thích sáng tạo. Đó là cơ hội để tác phẩm đỉnh cao ra đời!

Theo Việt Phong/VNQĐ

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

THƯ VIỆN ẢNH ĐẸP
35021b9c0ee1cfbf96f0-1.jpg ffc69024855944071d48-1.jpg 87e8e87cfd013c5f6510-1.jpg f7a58a679f1a5e44070b-1.jpg 5b9e981a8d674c391576-1.jpg dfefc79bd2e613b84af7-1.jpg 02ac9b4b8e364f681627-1.jpg 142989b99cc45d9a04d5-1.jpg fe3d1d75bf087e562719.jpg 94d3461b53669238cb77-1.jpg f38c46ee539392cdcb82-1.jpg 7f5885f9908451da0895-1.jpg e5c4472a52579309ca46-1.jpg 3b20a26fb712764c2f03-1.jpg 0506885d9d205c7e0531-1.jpg 1389b67fa302625c3b13-1.jpg f69297bc83c1429f1bd0-1.jpg 33f61d080875c92b9064-1.jpg e71f3a932feeeeb0b7ff-1.jpg 3b4258344c498d17d458-2-1.jpg aecc18440d39cc679528-1.jpg 01b53b002e7def23b66c-1.jpg 7536f22be75626087f47-1.jpg f87058784d058c5bd514-1.jpg 48dd535d4620877ede31-1.jpg ea6a58024d7f8c21d56e-1-1.jpg 4f0be64af33732696b26-1.jpg b673068913f4d2aa8be5-1.jpg 1d4bb15da420657e3c31-1.jpg d5502603818e4ad0139f.jpg c364cdd36a5ea100f84f.jpg 4126eb8e4c03875dde12.jpg 520c873d23b0e8eeb1a1.jpg 8f815695f21839466009.jpg eb2c4421e0ac2bf272bd.jpg cd43fd4859c5929bcbd4-1.jpg 0905f0a2572f9c71c53e.jpg a7896047c7ca0c9455db.jpg 0b4698843f09f457ad18.jpg f369334897c55c9b05d4.jpg d203ce4d69c0a29efbd1.jpg b91ad73673bbb8e5e1aa-1.jpg 35b9c64f61c2aa9cf3d3.jpg d9977394d7191c474508.jpg b94a739fd4121f4c4603.jpg 2799f500528d99d3c09c-1.jpg 370c09e6ae6b65353c7a.jpg 3b96701bd7961cc84587.jpg IMG-8018-2.jpg IMG-8016-1.jpg IMG-8013-1.jpg IMG-8015-1.jpg IMG-8020-1.jpg IMG-8014-1.jpg IMG-8021-1.jpg IMG-8007-1.jpg IMG-8017-1.jpg IMG-5494.jpg IMG-5518.jpg IMG-5501.jpg IMG-5507.jpg IMG-5513.jpg IMG-5493.jpg IMG-5517.jpg IMG-5500.jpg IMG-5505.jpg IMG-5512.jpg IMG-5489-1.jpg IMG-5516.jpg IMG-5498.jpg IMG-5504.jpg IMG-5510.jpg IMG-5515.jpg IMG-5497.jpg IMG-5529.jpg IMG-5503.jpg IMG-5509.jpg IMG-5514.jpg TS9-3886-2.jpg TS9-3861-2.jpg TS9-3794-2.jpg TS9-3905-1.jpg TS9-3865-1.jpg TS9-3830-2.jpg TS9-3931-2.jpg TS9-3853-2.jpg TS9-3948-1.jpg TS9-3856-2.jpg TS9-3760-2.jpg NIK-5090.jpg NIK-5045.jpg NIK-4980.jpg NIK-4997.jpg NIK-5102.jpg NIK-5054.jpg NIK-4995.jpg NIK-5014.jpg NIK-5108.jpg NIK-5072.jpg NIK-5015.jpg NIK-5118.jpg NIK-5078.jpg NIK-5034.jpg NIK-4996.jpg IMG-8507.jpg 15777046-1794464720803325-4664872810918106109-o-1.jpg NIK-6861-1.jpg DSC-2031.jpg IMG-8487.jpg IMG-8493.jpg FN1A8305.jpg cup-bb-17.jpg IMG-8495.jpg 44251966-2566673110013320-125322030391230464-n.jpg NIK4938.jpg NIK7698.jpg cup-bb-17.jpg dan-phong.jpg gaogiong.jpg gothap.jpg langcu.jpg langhoa.jpg dongsen.jpg
THỐNG KÊ TRUY CẬP
  • Đang truy cập9
  • Hôm nay169
  • Tháng hiện tại21,007
  • Tổng lượt truy cập1,483,840
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây