10 sự kiện quốc tế nổi bật năm 2022

Thứ ba - 27/12/2022 14:48
Xung đột Nga - Ukraine bùng phát, kéo dài, tác động nhiều lĩnh vực trên thế giới. Cạnh tranh Mỹ - Trung ngày càng quyết liệt, trong khi thiên tai cũng khốc liệt hơn…
111
Lực lượng Nga ở thành phố Mariupol, Ukraine ngày 23/4/2022. Ảnh: AP

1.Xung đột Nga - Ukraine

Dù phương Tây liên tục cảnh báo từ cuối năm 2021, nhiều người vẫn ngỡ ngàng khi Nga thực hiện chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine từ ngày 24/2. Sau 10 tháng xung đột, Nga và Ukraine có vẻ đang trong giai đoạn chiến tranh tiêu hao, tập trung bắn phá hạ tầng của nhau.

Trước hàng loạt đòn trừng phạt của phương Tây, tình hình nội bộ Nga về cơ bản vẫn ổn định, còn Ukraine đứng trước nguy cơ khủng hoảng và kiệt quệ về kinh tế, khi GDP năm 2022 giảm khoảng 60%, tiếp tục phải dựa vào viện trợ của Mỹ và châu Âu. Những tuyên bố được đưa ra cho thấy hai bên đều quyết tâm cao, chưa có khả năng sắp ngồi vào bàn đàm phán, ngoại trừ đồng ý trao đổi tù binh và xuất khẩu ngũ cốc.

 

Thời gian tới, Nga có thể tái chiếm những nơi Ukraine đã lấy lại ở Donbas, Odesa và các thành phố lớn khác, khiến xung đột tiếp tục leo thang. Một kịch bản khác là hai bên giằng co, dẫn đến xung đột đóng băng. Giới phân tích hy vọng xung đột sẽ kết thúc trong năm 2023, trước khi Mỹ và Nga đều bước vào cuộc bầu cử tổng thống năm 2024. Cuộc xung đột đã gây chia rẽ chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng, mất an ninh năng lượng và lương thực khắp thế giới… Giá khí đốt có lúc lên mức cao nhất trong 14 năm. Liệu tình hình năm 2023 có khả quan hơn?

2.Ông Tập Cận Bình đắc cử nhiệm kỳ 3, cạnh tranh Mỹ - Trung thêm gay gắt

Ngày 23/10, Tổng Bí thư Trung Quốc Tập Cận Bình tái đắc cử nhiệm kỳ 3, trở thành một trong những nhà lãnh đạo có tầm ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử Trung Quốc hiện đại. Việc ông Tập tái đắc cử và Trung Quốc chọn ra đội ngũ lãnh đạo mới sẽ quyết định những định hướng phát triển quan trọng nhất của Trung Quốc về đối nội và đối ngoại trong 5 năm tới.

111
Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Ảnh: Xinhua
 

Trong khi đó, sự cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc tiếp tục diễn biến quyết liệt trên hàng loạt lĩnh vực. Chiến lược An ninh quốc gia được chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden công bố vào tháng 10 tuyên bố thẳng thừng: “Trung Quốc nuôi dưỡng ý định và ngày càng có khả năng tái định hình trật tự quốc tế nhằm tạo ra một sân chơi toàn cầu có lợi cho họ”, và Mỹ sẽ “chiến thắng trong cuộc cạnh tranh đó”.

Cách phản ứng quyết liệt của Trung Quốc với chuyến thăm Đài Loan (Trung Quốc) của Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi vào tháng 8 cho thấy quan hệ giữa hai nước căng thẳng đến mức nào. Đến tháng 10, ông Biden có một bước đi lớn nhằm hạn chế sự trỗi dậy của Trung Quốc, bằng cách ngăn nước này tiếp cận chip bán dẫn và công nghệ hiện đại. Washington cũng vận động các đồng minh và đối tác có chính sách cứng rắn tương tự với Bắc Kinh.

Nhân dịp thượng đỉnh G20 hồi tháng 11, ông Tập và ông Biden gặp nhau tại Indonesia, cam kết sẽ giảm bớt căng thẳng. Tuy nhiên, sự nghi kỵ và cạnh tranh quyết liệt được dự báo vẫn là điểm nổi bật trong quan hệ Mỹ-Trung trong nhiều năm tới.

111
Tổng thống Mỹ Joe Biden. Ảnh: Getty
 

3.Bầu cử giữa kỳ Mỹ

Tổng thống Mỹ Joe Biden và đảng Dân chủ nín thở trước cuộc bầu cử giữa kỳ đầu tháng 11, nhưng kết quả nhận được không tệ như nhận định. Đảng Dân chủ giữ được đa số tại Thượng viện, giúp ông Biden không rơi vào cảnh “vịt què”. Không tạo được “sóng đỏ” như kỳ vọng của cựu Tổng thống Donald Trump, đảng Cộng hòa giành quyền kiểm soát Hạ viện, mở đường cho 2 năm đầy chia rẽ trên chiến trường Mỹ. Chiến thắng này giúp đảng Cộng hòa có quyền hạn chế chương trình hành động của ông Biden, cũng như quyền tiến hành những cuộc điều tra tai hại về chính trị nhắm vào chính quyền và gia đình tổng thống đương nhiệm.

Không lâu sau cuộc bầu cử giữa kỳ, ông Trump tuyên bố sẽ tái tranh cử tổng thống vào năm 2024.

4.Chính trường Anh chao đảo

Quốc gia từng có thuộc địa trải khắp toàn cầu vừa trải qua một năm đầy sóng gió, có tới 3 thủ tướng chỉ trong vòng 2 tháng và cũng mất đi Nữ hoàng trị vì lâu nhất thế giới. Giai đoạn rối ren bắt đầu khi Thủ tướng Boris Johnson từ chức vào tháng 7, sau hàng loạt bê bối. Người kế nhiệm là bà Liz Truss, người điều hành đất nước chỉ trong 45 ngày - nhiệm kỳ ngắn nhất trong lịch sử Anh - sau khi thực hiện chính sách thuế khiến giá đồng bảng lao dốc và thị trường tài chính chao đảo.

Thất bại của bà Truss tạo cơ hội để ông Rishi Sunak trở thành thủ tướng da màu đầu tiên của Anh. Thủ tướng Sunak đang phải đương đầu nhiều trận gió ngược, khi tỷ lệ lạm phát lên đến 15%, một phần do tác động của xung đột Ukraine.

5.COVID giảm nhẹ

Thế giới cuối cùng có thể thở phào vì tình hình đại dịch dịu bớt, hầu hết các quốc gia chuyển sang chung sống với COVID-19 sau 3 năm vật vã đối phó. Không còn cảnh phong tỏa, hạn chế đi lại, cách ly và xét nghiệm hàng loạt nhờ vắc xin và phương pháp điều trị hiệu quả. Trung Quốc là ngoại lệ duy nhất khi tiếp tục theo đuổi chính sách Zero COVID đến tận cuối năm. Tháng 12, Trung Quốc bắt đầu giảm bớt các biện pháp phòng chống dịch. Số ca mắc và tử vong vì COVID-19 ở Trung Quốc có thể tăng mạnh trong năm 2023.

Sau khi ghi nhận hơn 18.000 ca bệnh đậu mùa khỉ ở 78 quốc gia, chủ yếu tại châu Âu, Tổ chức Y tế thế giới ngày 23/7 ban bố tình trạng khẩn cấp y tế toàn cầu đối với bệnh đậu mùa khỉ.

6.Lạm phát lịch sử

Trong 4 thập kỷ qua, thế giới sống trong môi trường lạm phát thấp. Nhưng năm 2022 chứng kiến tình trạng lạm phát tăng lên mức lịch sử, vì sự kết hợp của nhiều yếu tố như các gói kích thích của chính phủ nhằm vực dậy nền kinh tế sau đại dịch, xung đột ở Ukraine làm gián đoạn các chuỗi cung ứng toàn cầu, khiến nhiều mặt hàng khan hiếm…

Biện pháp chính để giảm lạm phát là tăng lãi suất, nhưng cách này không thể giải quyết tình trạng gián đoạn chuỗi cung ứng và có thể gây suy thoái. Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) và các ngân hàng trung ương khác hy vọng có thể tạo ra cú “hạ cánh mềm”. Nhưng nếu thành công, lãi suất cao dễ gây ra cuộc khủng hoảng nợ cho nhiều quốc gia nghèo. Ngân hàng trung ương Anh ngày 15/12 tăng lãi suất lên 3,5% - mức cao nhất trong 14 năm qua. Đây là lần tăng thứ 9 liên tiếp trong bối cảnh lạm phát ở mức 10,7%, cao nhất trong 40 năm qua. Ngày 14/12, Fed tăng lãi suất cơ bản lần thứ 7 trong năm 2022 lên mức cao nhất trong 15 năm, nhằm kiềm chế lạm phát đang ở mức cao kỷ lục trong 40 năm.

7.Thiên tai khốc liệt

Các hiện tượng thời tiết cực đoan trở nên phổ biến trong năm 2022. Châu Âu trải qua những trận sóng nhiệt kỷ lục, nhiều cánh rừng bốc cháy, nhiều dòng sông trơ đáy. Pakistan trải qua một đợt sóng nhiệt khốc liệt, tiếp nối là đợt mưa gây ngập lụt 1/3 đất nước. Ban liên chính phủ về biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc cảnh báo những tác động của biến đổi khí hậu sẽ sớm trở nên không thể đảo ngược.

Hội nghị thượng đỉnh khí hậu của LHQ (COP) 27 tại Hy Lạp kết thúc bằng một thoả thuận về bồi thường cho các nước nghèo chịu tổn thất vì biến đổi khí hậu, nhưng không có bước đột phá nào về cắt giảm khí phát thải.

8.Sri Lanka vỡ nợ

Cuộc khủng hoảng kinh tế Sri Lanka bắt đầu từ hệ luỵ của đại dịch COVID-19. Xăng dầu, khí đốt trở nên đắt đỏ, khan hiếm. Không còn ngoại tệ, chính phủ Sri Lanka tuyên bố vỡ nợ từ tháng 4.

Khủng hoảng lên đến đỉnh điểm khi hàng ngàn người xuống đường đòi Tổng thống Gotabaya Rajapaksa từ chức, cho rằng chính phủ không quản lý tốt tài chính của đất nước. Ngày 9/7, người biểu tình xông vào dinh thự của Tổng thống Rajapaksa, buộc ông phải chạy trốn ra nước ngoài trước khi từ chức. Ông Ranil Wickremesinghe trở thành tổng thống mới, và nay vẫn đang nỗ lực đưa mọi thứ trở lại bình thường.

9.Biểu tình ở Iran

Các lãnh đạo Iran có lẽ thấy năm 2022 là một trong những năm thách thức nhất kể từ cuộc cách mạng năm 1979. Làn sóng biểu tình bắt đầu ngày 16/9, khi cô gái 22 tuổi Mahsa Amini chết trong đồn của cảnh sát đạo đức chỉ vì cô không trùm khăn đầu đúng cách. Nhà nước Iran gọi các cuộc biểu tình là “bạo động” và triển khai lực lượng an ninh để trấn áp; ít nhất 448 người đã thiệt mạng. Cuối cùng, Iran quyết định giải tán lực lượng cảnh sát đạo đức từ đầu tháng 12.

10.Dân số thế giới vượt mốc 8 tỷ

Ngày 15/11, dân số thế giới là 8 tỷ, với cột mốc là em bé Vinice Mabansag chào đời ở Philippines. Khi tăng từ 7 lên 8 tỷ, khoảng 70% dân số thế giới sống ở các nước thu nhập thấp và trung bình thấp. Khi tăng từ 8 lên 9 tỷ, hai nhóm này dự kiến sẽ chiếm đến 90% tăng trưởng toàn cầu, theo số liệu của Liên Hợp quốc. Ấn Độ được dự báo sẽ sớm vượt qua Trung Quốc để trở thành quốc gia đông dân nhất thế giới.
 































 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

THƯ VIỆN ẢNH ĐẸP
906029e10ba3d7fd8eb2.jpg 32b8e242c0001c5e4511-1.jpg f774eba794e548bb11f4.jpg 7a0a8baca9ee75b02cff.jpg dcd1d242f0002c5e7511.jpg 23289506b7446b1a3255.jpg 66d134e644a498fac1b5-1.jpg 8a334df96fbbb3e5eaaa.jpg ec1643b261f0bdaee4e1.jpg 75528951ab13774d2e02.jpg 740f0438267afa24a36b.jpg 9e931db13ff3e3adbae2.jpg eef9d3a2f1e02dbe74f1.jpg ac94b8a49de641b818f7.jpg ae0f6bdb499995c7cc88.jpg 895e11f733b5efebb6a4.jpg 27c48a2ea86c74322d7d-1.jpg f7b945c06782bbdce293.jpg 0f6e3f741c36c0689927.jpg c23927250467d8398176.jpg ea6a58024d7f8c21d56e-1-1.jpg 4f0be64af33732696b26-1.jpg b673068913f4d2aa8be5-1.jpg 1d4bb15da420657e3c31-1.jpg 35021b9c0ee1cfbf96f0-1.jpg ffc69024855944071d48-1.jpg 87e8e87cfd013c5f6510-1.jpg f7a58a679f1a5e44070b-1.jpg 5b9e981a8d674c391576-1.jpg dfefc79bd2e613b84af7-1.jpg 02ac9b4b8e364f681627-1.jpg 142989b99cc45d9a04d5-1.jpg fe3d1d75bf087e562719.jpg 94d3461b53669238cb77-1.jpg f38c46ee539392cdcb82-1.jpg 7f5885f9908451da0895-1.jpg e5c4472a52579309ca46-1.jpg 3b20a26fb712764c2f03-1.jpg 0506885d9d205c7e0531-1.jpg 1389b67fa302625c3b13-1.jpg f69297bc83c1429f1bd0-1.jpg 33f61d080875c92b9064-1.jpg e71f3a932feeeeb0b7ff-1.jpg 3b4258344c498d17d458-2-1.jpg aecc18440d39cc679528-1.jpg 01b53b002e7def23b66c-1.jpg 7536f22be75626087f47-1.jpg f87058784d058c5bd514-1.jpg 48dd535d4620877ede31-1.jpg 2799f500528d99d3c09c-1.jpg 0905f0a2572f9c71c53e.jpg 0b4698843f09f457ad18.jpg d5502603818e4ad0139f.jpg c364cdd36a5ea100f84f.jpg 4126eb8e4c03875dde12.jpg 35b9c64f61c2aa9cf3d3.jpg eb2c4421e0ac2bf272bd.jpg cd43fd4859c5929bcbd4-1.jpg a7896047c7ca0c9455db.jpg 370c09e6ae6b65353c7a.jpg 3b96701bd7961cc84587.jpg f369334897c55c9b05d4.jpg d203ce4d69c0a29efbd1.jpg b91ad73673bbb8e5e1aa-1.jpg 520c873d23b0e8eeb1a1.jpg 8f815695f21839466009.jpg d9977394d7191c474508.jpg b94a739fd4121f4c4603.jpg IMG-8015-1.jpg IMG-8020-1.jpg IMG-8014-1.jpg IMG-8021-1.jpg IMG-8007-1.jpg IMG-8017-1.jpg IMG-8018-2.jpg IMG-8016-1.jpg IMG-8013-1.jpg IMG-5512.jpg IMG-5489-1.jpg IMG-5516.jpg IMG-5498.jpg IMG-5504.jpg IMG-5510.jpg IMG-5515.jpg IMG-5497.jpg IMG-5529.jpg IMG-5503.jpg IMG-5509.jpg IMG-5514.jpg IMG-5494.jpg IMG-5518.jpg IMG-5501.jpg IMG-5507.jpg IMG-5513.jpg IMG-5493.jpg IMG-5517.jpg IMG-5500.jpg IMG-5505.jpg TS9-3861-2.jpg TS9-3794-2.jpg
  • Đang truy cập30
  • Máy chủ tìm kiếm1
  • Khách viếng thăm29
  • Hôm nay2,805
  • Tháng hiện tại90,883
  • Tổng lượt truy cập2,936,086
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây